{"id":249,"date":"2022-09-04T21:34:39","date_gmt":"2022-09-04T19:34:39","guid":{"rendered":"https:\/\/tmzc.pl\/?page_id=249"},"modified":"2022-09-04T21:34:39","modified_gmt":"2022-09-04T19:34:39","slug":"10-tablica-ku-czci-powstancow-z-oddzialu-zygmunta-padlewskiego-ktorzy-odpierajac-atak-oddzialow-rosyjskich-poniesli-smierc-15-iii-1863-r-w-bitwie-pod-zenbokiem","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/10-tablica-ku-czci-powstancow-z-oddzialu-zygmunta-padlewskiego-ktorzy-odpierajac-atak-oddzialow-rosyjskich-poniesli-smierc-15-iii-1863-r-w-bitwie-pod-zenbokiem\/","title":{"rendered":"10. Tablica ku czci powsta\u0144c\u00f3w z oddzia\u0142u Zygmunta Padlewskiego, kt\u00f3rzy, odpieraj\u0105c atak oddzia\u0142\u00f3w rosyjskich, ponie\u015bli \u015bmier\u0107 15 III 1863 r. w bitwie pod Ze\u0144bokiem"},"content":{"rendered":"

Lokalizacja: ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Bart\u0142omieja w Ze\u0144boku, gm. Regimin<\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

Ods\u0142oni\u0119cie: 17 III 2013 w 150-t\u0105 rocznic\u0119 m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci 100 powsta\u0144c\u00f3w poleg\u0142ych 15 marca 1863 r. w Ze\u0144boku z inicjatywy dr Bogumi\u0142y Umi\u0144skiej<\/span><\/p>\n

Materia\u0142: czarny granit; wymiary: 860 mm x 760 mm, fundator i wykonawca Bernard Grzankowski<\/span><\/p>\n

D\u0142ugotrwa\u0142y ucisk narodowy, represje i utrudnienia w \u017cyciu spo\u0142ecznym i gospodarczym, jakie rosyjski zaborca zastosowa\u0142 wobec niepokornych Polak\u00f3w po kl\u0119sce powstania listopadowego, sta\u0142y si\u0119 wielka narodowa traum\u0105, ale z drugiej strony r\u00f3s\u0142 w si\u0142\u0119 sprzeciw i pragnienie kolejnego zrywu niepodleg\u0142o\u015bciowego. Tendencje te nasili\u0142y si\u0119 na prze\u0142omie lat 50-tych i 60-tych XIX wieku. W\u015br\u00f3d drobnej szlachty zamieszkuj\u0105cej Mazowsze nast\u0105pi\u0142o niezwykle o\u017cywienie patriotyczne. Po wybuchu powstania w styczniu 1863 roku zacz\u0119\u0142y natychmiast powstawa\u0107 zbrojne oddzia\u0142y powsta\u0144cze rekrutowane i dowodzone przez zawodowych oficer\u00f3w, najcz\u0119\u015bciej pe\u0142ni\u0105cych s\u0142u\u017cb\u0119 w rosyjskiej armii. Trzon oddzia\u0142\u00f3w stanowili m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani ze \u015brodowiska mieszcza\u0144skiego i szlacheckiego. Niezwykle wa\u017cn\u0105 rol\u0119 spe\u0142nia\u0142y kobiety. Nie tylko pojawia\u0142y si\u0119 w ogniu walk, ale pe\u0142ni\u0142y s\u0142u\u017cb\u0119 kuriersk\u0105, ukrywa\u0142y \u015bciganych i rannych powsta\u0144c\u00f3w, przemyca\u0142y bro\u0144 walcz\u0105cym, szy\u0142y mundury, dostarcza\u0142y \u017cywno\u015b\u0107, a w ko\u0144cu identyfikowa\u0142y i grzeba\u0142y <\/span><\/p>\n

poleg\u0142ych1<\/sup><\/a>. Nie inaczej by\u0142o na ziemi ciechanowskiej. Szlachta z tutejszych dwor\u00f3w pi\u0119knie zdawa\u0142a egzamin z patriotyzmu.<\/span><\/p>\n

W podciechanowskim Czarnocinku w maj\u0105tku Anieli Radzickiej rezydowa\u0142 sztab Zygmunta Padlewskiego. Miejsce by\u0142o operacyjnie znakomite, bo tu\u017c na skraju las\u00f3w lekowskich le\u017ca\u0142o Rydzewo, przez kt\u00f3re przetacza\u0142y si\u0119 oddzia\u0142y powsta\u0144cze i carskie wojska. W\u0142a\u015bnie pod Rydzewem dosz\u0142o w marcu 1863 roku do pierwszego starcia si\u0142 polskich i rosyjskich. Oddzia\u0142 polski dowodzony przez Teofila Jurkowskiego, subiekta z Warszawy zosta\u0142 rozbity przez Rosjan, kt\u00f3rymi dowodzi\u0142 kozacki asuwa\u0142 Dukmanow. Aniela Radzicka ostrzeg\u0142a Z. Padlewskiego, \u017ce w pobli\u017cu znajduje si\u0119 liczny i dobrze uzbrojony oddzia\u0142 carski2<\/sup><\/a>. Niestety, 15 marca dosz\u0142o do starcia, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142o si\u0119 bolesn\u0105 pora\u017ck\u0105. <\/span><\/p>\n

Kilka dni wcze\u015bniej, 12 marca 1863 r. rozegra\u0142 si\u0119 jeden z dramatycznych epizod\u00f3w powsta\u0144czych na granicy Kurpi i p\u00f3\u0142nocnego Mazowsza. Pod Dr\u0105\u017cd\u017cewem powsta\u0144cy dali si\u0119 zaskoczy\u0107 trzem kolumnom wojsk rosyjskich, ponie\u015bli znaczne straty i wycofali si\u0119 z pola bitwy. Po tej pora\u017cce oddzia\u0142 Padlewskiego skierowa\u0142 si\u0119 na p\u00f3\u0142noc i Puszcz\u0105 Myszynieck\u0105 dotar\u0142 do Chorzel w powiecie przasnyskim, dok\u0105d mia\u0142 nadej\u015b\u0107 transport broni. Powsta\u0144cy rozp\u0119dzili stra\u017c graniczn\u0105, bro\u0144 jednak nie nadesz\u0142a. Wtedy Padlewski zn\u00f3w pomaszerowa\u0142 w kierunku po\u0142udniowo-zachodnim. Dowiedziawszy si\u0119 o tym, pu\u0142kownik Gorie\u0142ow wyruszy\u0142 z Przasnysza na czele 600 piechoty i setki kozak\u00f3w i gnaj\u0105c piechot\u0105 na podwodach, dop\u0119dzi\u0142 15 marca zm\u0119czonych powsta\u0144c\u00f3w w miejscowo\u015bci Ze\u0144bok. G\u0142\u00f3wny oddzia\u0142 Padlewskiego, chroniony przez wyborowych strzelc\u00f3w, uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107. Niestety, w pal\u0105cej si\u0119 wsi prawie wszyscy strzelcy zgin\u0119li. Cia\u0142a wielu poleg\u0142ych powsta\u0144c\u00f3w zwo\u017cono do Ze\u0144boka z okolic Jarlut i Karniewa. Dzi\u015b nie ma \u015bladu po miejscach poch\u00f3wku 3<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n

Dramatyczne wydarzenia, jakie rozegra\u0142y si\u0119 15 marca 1863 roku pod Ze\u0144bokiem, wg relacji jednej z najstarszych mieszkanek Ze\u0144boka wygl\u0105da\u0142y nast\u0119puj\u0105co:<\/span><\/p>\n

(\u2026) <\/span>oddzia\u0142 powsta\u0144czy przyszed\u0142 do nas od strony Le\u015bniewa. Wkr\u00f3tce za Polakami nadci\u0105gn\u0105\u0142 du\u017cy oddzia\u0142 Kozak\u00f3w, kt\u00f3rzy prowadzili ze sob\u0105 dwa wozy. Na nich wie\u017ali \u017cywno\u015b\u0107 i zrabowane dobra. Ludzie widzieli na wozach kielichy i naczynia ukradzione pewnie z ko\u015bcio\u0142\u00f3w. Moskale wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w wsi zegnali do ko\u015bcio\u0142a i kazali w nim siedzie\u0107. Jeden z pan\u00f3w sprzeciwi\u0142 si\u0119 temu nakazowi, wi\u0119c zosta\u0142 przez Rosjan zastrzelony. Odpoczywaj\u0105cy pod Ze\u0144bokiem powsta\u0144cy uciekali przed Rosjanami drog\u0105 prowadz\u0105c\u0105 na Klice, obok Jarlut, gdzie teraz s\u0105 \u0142\u0105ki i pastwiska. Dawniej by\u0142o to bagno zwane Kostrze\u0144. Tam w\u0142a\u015bnie dostali si\u0119 powsta\u0144cy i nie mieli szans na ratunek. Kozacy dopadli ich na Kostrzeniu i cia\u0142a pomordowanych le\u017ca\u0142y wzd\u0142u\u017c drogi i na kostrze\u0144skich \u0142\u0105kach. Kiedy Rosjanie wr\u00f3cili do Ze\u0144boka ich dow\u00f3dca nakaza\u0142 mieszka\u0144com, aby dali dwa wozy i zebrali cia\u0142a poleg\u0142ych powsta\u0144c\u00f3w. Zw\u0142oki tych nieszcz\u0119\u015bnik\u00f3w wieziono polna drog\u0105 mi\u0119dzy Jarlutami a Karniewem. (\u2026) Gdy wozy z cia\u0142ami dojecha\u0142y do drogi w Karniewie, Rosjanie nakazali pochowa\u0107 poleg\u0142ych. Na mogile ludzie postawili drewniany krzy\u017c i by\u0142a tam te\u017c tabliczka. Dzisiaj nie ma ju\u017c ani krzy\u017ca, ani tabliczki4<\/sup><\/a>.<\/i><\/span><\/p>\n

Ilu powsta\u0144c\u00f3w zgin\u0119\u0142o w potyczce z rosyjskim oddzia\u0142em? <\/span><\/p>\n

– <\/span>Liczb\u0119 oko\u0142o 100 poleg\u0142ych powsta\u0144c\u00f3w poda\u0142 w swojej ksi\u0105\u017cce o powstaniu styczniowym na p\u00f3\u0142nocnym Mazowszu Ryszard Juszkiewicz. Powo\u0142uje si\u0119 przy tym na ustaleniach innych historyk\u00f3w. Po dyskusji w gronie cz\u0142onk\u00f3w TMZC postanowili\u015bmy j\u0105 przyj\u0105\u0107 i umie\u015bci\u0107 na tablicy ods\u0142oni\u0119tej w ko\u015bciele. A to dlatego, \u017ce Ze\u0144bok atakowa\u0142o kilkuset kozak\u00f3w. Powsta\u0144cy, kt\u00f3rzy polegli pod ta miejscowo\u015bci\u0105, os\u0142aniali odwr\u00f3t oddzia\u0142u dowodzonego przez genera\u0142a Padlewskiego. Wydaje si\u0119, ze oddzia\u0142 powsta\u0144czy os\u0142aniaj\u0105cy odwr\u00f3t musia\u0142 by\u0107 liczny, aby skutecznie wywi\u0105za\u0107 si\u0119 ze swego zadania \u2013 <\/i><\/span>wyja\u015bni\u0142 w<\/span> <\/i>okoliczno\u015bciowym wyst\u0105pieniu E. Sadowski, prezes TMZC. Jak zauwa\u017cy\u0142 w relacji z uroczysto\u015bci w Ze\u0144boku red. K. Kowalski z \u201eTC\u201d, \u201etylko planowane przez w\u0142adze gminy Regimin zlokalizowanie miejsca poch\u00f3wku powsta\u0144c\u00f3w mo\u017ce rozwi\u0105za\u0107 kwesti\u0119 ilo\u015bci poleg\u0142ych pod Ze\u0144bokiem powsta\u0144c\u00f3w\u201d 5<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n

Os\u0142aniaj\u0105ca odwr\u00f3t g\u0142\u00f3wnych si\u0142 grupa powsta\u0144c\u00f3w otoczona zosta\u0142a w ko\u015bciele parafialnym. Bohatersko broni\u0105cy si\u0119 Polacy zostali wybici lub spaleni \u017cywcem. Zgin\u0119\u0142o w\u00f3wczas ok. 100 powsta\u0144c\u00f3w, do dzi\u015b nie uda\u0142o si\u0119 zlokalizowa\u0107 miejsca ich poch\u00f3wku. Tego samego dnia zosta\u0142 zatrzymany syn Anieli Radzickiej Tadeusz, natychmiast aresztowany i zes\u0142any na Syberi\u0119. Zygmunt Padlewski ocala\u0142 i z cz\u0119\u015bci\u0105 oddzia\u0142u wycofa\u0142 si\u0119 do pobliskich Klic.<\/span><\/p>\n

Utrat\u0105 wolno\u015bci za heroiczny czyn zap\u0142acili nie tylko powsta\u0144cy, ale r\u00f3wnie\u017c w\u0142a\u015bcicielka Czarnocinka, Aniele Radzicka i jej syn Tadeusz, oboje skazani na zes\u0142anie na Sybir Historycy powstania (J. Pe\u0142ka, L. Zygner) przytaczaj\u0105 s\u0142owa jednego z carskich oficer\u00f3w, przes\u0142uchuj\u0105cych Aniel\u0119 Radzick\u0105, kt\u00f3ry mia\u0142 powiedzie\u0107: <\/span>Dlaczego Polska jest zniewolona, skoro ma takie matki i \u017cony6<\/sup><\/a>.<\/i><\/span><\/p>\n

Pami\u0119\u0107 heroicznego czynu powsta\u0144czego przetrwa\u0142a pokolenia. Uroczy\u015bcie obchodzono jego kolejne rocznice, cho\u0107 nie zawsze by\u0142o to mo\u017cliwe. W latach bezpo\u015brednio po powstaniu rosyjski zaborca z okrutn\u0105 bezwzgl\u0119dno\u015bci\u0105 t\u0142umi\u0142 wszelkie pr\u00f3by odradzania si\u0119 nastroj\u00f3w patriotycznych, tym samym jakichkolwiek manifestacji rocznicowych. Dopiero w 1905 r. pojawi\u0142a si\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 organizowania zbiorowych obchod\u00f3w, najcz\u0119\u015bciej w formie pochod\u00f3w, ruszaj\u0105cych spod ko\u015bcio\u0142a po mszy \u015bw. za Ojczyzn\u0119 do mogi\u0142y powsta\u0144czej, cz\u0119sto za miastem, gdzie\u015b w zagajniku lub na rozstajach dr\u00f3g. W ten spos\u00f3b pami\u0119\u0107 o ofiarach i uczestnikach powstania \u017cy\u0142a w spo\u0142ecze\u0144stwie i nigdy nie umar\u0142a. Pa\u0144stwo polskie nie zapomnia\u0142o o swoich bohaterach. Ju\u017c na progu niepodleg\u0142o\u015bci w sierpniu 1919 r. ukaza\u0142o si\u0119 rozporz\u0105dzenia Ministra Spraw Wewn\u0119trznych i Ministra Skarbu przyznaj\u0105ce wszystkim weteranom powstania styczniowego stopnie oficerskie, prawo noszenia munduru oraz do\u017cywotni\u0105 rent\u0119. Utar\u0142 si\u0119 w\u0142a\u015bnie wtedy zwyczaj zapraszania powsta\u0144c\u00f3w na uroczysto\u015bci pa\u0144stwowe, jubileusze i kolejne rocznice powstania. Szacunek i pe\u0142n\u0105 uznania postaw\u0119 prezentowa\u0142y w\u0142adze pa\u0144stwowe i lokalne, stowarzyszenia i organizacje spo\u0142eczne, ale r\u00f3wnie\u017c ogromna cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Oddawanie honor\u00f3w lub zwyk\u0142y uk\u0142on sta\u0142 si\u0119 norm\u0105 zachowania patriotycznego 7<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n

70-t\u0105 rocznic\u0119 wybuchu powstania przypadaj\u0105c\u0105 w 1933 roku do\u017cy\u0142o jedynie 258 powsta\u0144c\u00f3w, z kt\u00f3rych ka\u017cdy otrzyma\u0142 od polskiego rz\u0105du honorow\u0105 pensj\u0119. Dla samotnego weterana wynosi\u0142a ona 125 z\u0142, dla utrzymuj\u0105cego rodzin\u0119 150 z\u0142. Powsta\u0144czy druh Zygmunta Padlewskieg, Franciszek Wilkowski m\u00f3g\u0142 odebra\u0107 nie tylko pensj\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c jeden z 258 numerowanych Krzy\u017cy 70-lecia. Wybito ponadto 41 Krzy\u017cy, przyznaj\u0105c je dostojnikom pa\u0144stwowym, m.in. prezydentowi I. Mo\u015bcickiemu, marsza\u0142kowi J. Pi\u0142sudskiemu, genera\u0142owi E. Rydzowi-\u015amig\u0142emu i premierowi F. S\u0142awojowi-Sk\u0142adkowskiemu. Krzy\u017c dla dyktatora powstania Romualda Traugutta odebra\u0142a jego c\u00f3rka, Anna Juszkiewiczowa.<\/span><\/p>\n

Po 1945 roku w nowej rzeczywisto\u015bci politycznej i ustrojowej Polski martyrologi\u0119 walk z zaborc\u0105 rosyjskim zast\u0105piono odmienn\u0105 zgo\u0142a tradycj\u0105, odwo\u0142uj\u0105c\u0105 si\u0119 do wsp\u00f3lnych do\u015bwiadcze\u0144 z wyzyskiem spo\u0142ecznym. Setna rocznica powstania w 1963 roku sta\u0142a si\u0119 pierwsz\u0105 po II wojnie \u015bwiatowej okazj\u0105 do przypomnienia nowemu pokoleniu Polak\u00f3w dziedzictwa walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 kraju, tradycji powsta\u0144 narodowych oraz sylwetek wybitnych polskich patriot\u00f3w. Towarzystwo Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Ciechanowskiej z ogromnym zaanga\u017cowaniem w\u0142\u0105czy\u0142o si\u0119 w realizacj\u0119 tej idei. Postarano si\u0119 o upami\u0119tnienie tablicami memoratywnymi miejsc i ludzi zwi\u0105zanych z powstaniem styczniowym na ziemi ciechanowskiej. Upami\u0119tniono w ten spos\u00f3b bitw\u0119 pod Rydzewem i Ze\u0144bokiem oraz dow\u00f3dc\u00f3w polskich oddzia\u0142\u00f3w. W Ciechanowie u zbiegu ul. Orylskiej, 3 Maja i Augustia\u0144skiej ustawiono popiersie Tomasza Kolbego. Uczczono bohater\u00f3w powstania w Glinojecku i M\u0142awie. Inicjatywy te sta\u0142y si\u0119 dowodem na ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 tradycji niepodleg\u0142o\u015bciowej i na szacunek nale\u017cny bohaterom walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 kraju. <\/span><\/p>\n

W 130-t\u0105 rocznic\u0119 wybuchu powstania \u015brodowisko historyk\u00f3w i badaczy skupionych w Mazowieckim O\u015brodku Bada\u0144 Naukowych zorganizowa\u0142o kilka sesji naukowych (M\u0142awa, Ciechan\u00f3w, Pu\u0142tusk, W\u0119gr\u00f3w), kt\u00f3rych efektem s\u0105 trzy publikacje pokonferencyjne pt. <\/span>Powstanie styczniowe na Mazowszu P\u00f3\u0142nocnym<\/i><\/span> pod. red. Aleksandra Kociszewskiego. <\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>Uroczysto\u015bci 150 -tej rocznicy bitwy pod Ze\u0144bokiem mia\u0142y wyj\u0105tkowy charakter i podnios\u0142y charakter. Wszak to \u201eokr\u0105g\u0142a\u201d rocznica i czas ustanowiony przez sejm Rokiem Pami\u0119ci Powstania Styczniowego. 17 marca 2013 r. w Ze\u0144boku odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona rocznicy bitwy, cho\u0107 organizatorzy podkre\u015blali nie tyle fakt starcia polskich powsta\u0144c\u00f3w z rosyjskim oddzia\u0142em, ale heroizm i m\u0119cze\u0144sk\u0105 \u015bmier\u0107 poleg\u0142ych w starciu polskich powsta\u0144c\u00f3w. <\/span><\/p>\n

Centralnym punktem uroczysto\u015bci by\u0142o ods\u0142oni\u0119cie tablicy ku czci poleg\u0142ych w Ze\u0144boku powsta\u0144c\u00f3w. Tablic\u0119 umieszczono na wewn\u0119trznej \u015bcianie ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Bart\u0142omieja w Ze\u0144boku. Inskrypcj\u0119 na tablicy poprzedza motto z fragmentem wiersza Juliusza S\u0142owackiego pt. \u201eO Polsko! Polsko! \u015awi\u0119ta! Bogobojna!\u201d: <\/span>Polsko ty moja, gdy ju\u017c nieprzytomni \/ b\u0119dziemy \u2013 wspomnij ty o nas! O, wspomnij! <\/i><\/span> Uczucia patriotyczne poeta zamkn\u0105\u0142 w s\u0142owach, kt\u00f3re brzmi\u0105 czysto i dostojnie jak dzwon wzywaj\u0105cy do modlitwy: <\/span>Kto pa\u0142asz kocha i ojczyzn\u0119 kocha, \/ cho\u0107by si\u0119 pali\u0142 dla niej przez dwa wieki \/ i gdzie\u015b jak \u017curaw, odlecia\u0142 daleki, \/ i gdzie przez lat sto widnia\u0142 od rozpaczy; \/ to, jak swa szabl\u0119 i sw\u00f3j kraj zobaczy; \/ to, jak us\u0142yszy, \u017ce krzycz\u0105 \u201e DO BRONI!\u201d \/ przed Panem Bogiem si\u0119 tylko uk\u0142oni, \/ a potem ludziom odpowie na has\u0142o, \/ \u017ce miecz nie \u015bciemnia\u0142 i serce nie zgas\u0142o!\u201d<\/i><\/span><\/p>\n

Inskrypcj\u0119 zamyka fragment modlitwy za zmar\u0142ych w j\u0119zyku \u0142aci\u0144skim: <\/span>Requiem aeternum donna eis Domine, et lux perpetia luceateis <\/i><\/span>(pol. <\/span>Wieczne odpoczywanie racz im da\u0107 Panie, a \u015bwiat\u0142o\u015b\u0107 wiekuista niechaj im \u015bwieci<\/i><\/span>)<\/span>.<\/i><\/span><\/p>\n

Podczas mszy \u015bw. modlono si\u0119 w\u0142a\u015bnie w intencji poleg\u0142ych powsta\u0144c\u00f3w. Potem z\u0142o\u017cono kwiaty pod nowo postawionym krzy\u017cem na parafialnym cmentarzu. <\/span><\/p>\n

– <\/span>Je\u017celi b\u0119dziecie pa\u0144stwo przychodzi\u0107 na ten cmentarz do swoich bliskich, kupcie o jedn\u0105 \u015bwieczk\u0119 wi\u0119cej i zapalcie j\u0105 pod tym krzy\u017cem. Zapalcie j\u0105 powsta\u0144com, o kt\u00f3rych nawet nie wiem<\/i><\/span>y, <\/span>jak si\u0119 nazywali i sk\u0105d pochodzili<\/i><\/span> \u2013 prosi\u0142 podczas swojego wyst\u0105pienia na cmentarzu w\u00f3jt gminy Regimin Lech Zdu\u0144czyk.<\/span><\/p>\n

\n

\n

1<\/a> Leszek Zygner, G\u0142\u00f3wnodowodz\u0105ca z Czarnocinka<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d oraz By\u0142a prawdziw\u0105 dusz\u0105<\/i> powstania<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d, nr 4\/2020; autor tekst\u00f3w wymienia w nich szereg kobiet uczestnicz\u0105cych w zmaganiach powsta\u0144czych na Mazowszu, m.in. Aniel\u0119 Moszczy\u0144sk\u0105 z \u017bytowa, Mari\u0119 Paulin\u0119 Krzy\u017canowsk\u0105 z P\u0142ocka, Mariann\u0119 \u017bytowieck\u0105 z Poniatowa, Franciszk\u0119 Rzeszotarsk\u0105 z pow. m\u0142awskiego, Leoni\u0119 Domaniewsk\u0105 i Ann\u0119 Bielsk\u0105 z Przasnysza, Balbin\u0119 (Malwin\u0119) z Otrembskich Gasztoft z Zielunia, Klementyn\u0119 Kisielnick\u0105, Kazimier\u0119 Plicht\u0119, Emili\u0119 i Stefani\u0119 Woryb\u00f3wn\u0105, Teofil\u0119 Szczypi\u0144sk\u0105, Aleksandr\u0119 Janiszewsk\u0105 z B\u0105dzynia. Mariann\u0119 Zytowieck\u0105 z Ob\u0142udzina i Aniel\u0119 Radzick\u0105 z Czarnocinka.<\/p>\n<\/div>\n

\n

2<\/a><\/p>\n<\/div>\n

\n

3<\/a> Cyt. za ks. Piotr Marzec, Bitwa pod Ze\u0144bokiem,<\/i> \u201ePuls Ciechanowa\u201d, w 157. rocznic\u0119 powstania styczniowego<\/p>\n<\/div>\n

\n

4<\/a> Cyt. ze wspomnienia Kazimiery Kosewskiej, zamieszczonego w okoliczno\u015bciowym prospekcie, wydanym przez Urz\u0105d Gminy w Regiminie w 2013 r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

5<\/a> Cyt. za \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d z 2 kwietnia 2013 r., s. 6<\/p>\n<\/div>\n

\n

6<\/a> Jerzy Pe\u0142ka, Anieli Radzickiej droga na Sybir<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski, nr 5\/1988, przedruk w \u201eMazowsze ciechanowskie \u2026\u201d, t. 1<\/p>\n<\/div>\n

\n

7<\/a> Jerzy Pe\u0142ka, Spo\u0142ecze\u0144stwo wobec powstania styczniowego<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d, nr 5\/1987, przedruk w Mazowsze<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lokalizacja: ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Bart\u0142omieja w Ze\u0144boku, gm. Regimin Ods\u0142oni\u0119cie: 17 III 2013 w 150-t\u0105 rocznic\u0119 m\u0119cze\u0144skiej \u015bmierci 100 powsta\u0144c\u00f3w poleg\u0142ych 15 marca 1863 r. w Ze\u0144boku z inicjatywy dr Bogumi\u0142y Umi\u0144skiej Materia\u0142: czarny granit; wymiary: 860 mm x 760 mm, … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":110,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-249","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/249","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=249"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/249\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":252,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/249\/revisions\/252"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=249"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}