{"id":322,"date":"2022-09-05T00:06:42","date_gmt":"2022-09-04T22:06:42","guid":{"rendered":"https:\/\/tmzc.pl\/?page_id=322"},"modified":"2022-09-05T00:06:42","modified_gmt":"2022-09-04T22:06:42","slug":"25-tablica-pamieci-wladyslawa-smolenskiego-w-niedzborzu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/25-tablica-pamieci-wladyslawa-smolenskiego-w-niedzborzu\/","title":{"rendered":"25. Tablica pami\u0119ci W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego w Niedzborzu"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Lokalizacja: Niedzb\u00f3rz 19, gm. Strzegowo, pow. m\u0142awski \u2013 Szko\u0142a Podstawowa im. W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego<\/span><\/p>\n<p align=\"center\">\n<p align=\"center\">\n<a href=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-323\" src=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-1024x702.png\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"439\" srcset=\"https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-1024x702.png 1024w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-300x206.png 300w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-768x527.png 768w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-1536x1054.png 1536w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25-850x583.png 850w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25.png 2038w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"center\"><a href=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-large wp-image-324 aligncenter\" src=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b-1024x529.png\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"331\" srcset=\"https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b-1024x529.png 1024w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b-300x155.png 300w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b-768x397.png 768w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b-850x439.png 850w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/25b.png 1261w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"center\">\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Ods\u0142oni\u0119cie: 2 XII 1962 Materia\u0142: czarny marmur Wymiary: 800 mm x 1.360 mm<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W 1961 r. do \u015brodowiska TMZC dotar\u0142a sensacyjnej informacja o kronice rodzinnej prof. W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego, przedwojennego historyka urodzonego w Grabienicach Ma\u0142ych k. Niedzborza na ziemi ciechanowskiej, b\u0119d\u0105cej w posiadaniu jakiego\u015b mieszka\u0144ca rodzinnej miejscowo\u015bci profesora. Po roku spotka\u0144 i konsultacji okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kronika obj\u0119ta jest prawem maj\u0105tkowym i jej ewentualne nabycie przez TMZC jest niemo\u017cliwe. Kronika okaza\u0142a si\u0119 cennym r\u0119kopisem W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego z 1900 roku, w kt\u00f3rym autor opisa\u0142 rodzinne Grabienice Ma\u0142e, sw\u0105 rodzin\u0119 oraz sporz\u0105dzi\u0142 drzewo genealogiczne. R\u0119kopis znajduje si\u0119 obecnie w Bibliotece im. Zieli\u0144skich w P\u0142ocku.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Rozmowy z upowa\u017cnienia zarz\u0105du TMZC prowadzi\u0142 Robert Barto\u0142d, kt\u00f3ry, wskutek fiaska projektu, zaproponowa\u0142 ufundowanie tablicy pami\u0105tkowej, aby w ten spos\u00f3b utrwali\u0107 zbiorow\u0105 pami\u0119\u0107 o wybitnym naukowcu i synu ziemi ciechanowskiej. W Grabienicach Ma\u0142ych nie by\u0142o \u017cadnego budynku publicznego, zdecydowano wi\u0119c o umieszczeniu tablicy pami\u0105tkowej w szkole w Niedzborzu, w kt\u00f3rej W. Smole\u0144ski i jego bracia pobierali nauk\u0119<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote1sym\" name=\"sdfootnote1anc\"><sup>1<\/sup><\/a>. Ods\u0142oni\u0119cie tablicy w grudniu 1962 r. postanowiono wpisa\u0107 w plan obchod\u00f3w Roku Ziemi Mazowieckiej. Uroczysty akt ods\u0142oni\u0119cia tablicy 2 grudnia 1962 r. po\u0142\u0105czono z nadaniem szkole w Niedzborzu imienia W. Smole\u0144skiego. Szko\u0142a otrzyma\u0142a w darze od TMZC portret historyka oraz 320 egzemplarzy ksi\u0105\u017cek do szkolnej biblioteki<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote2sym\" name=\"sdfootnote2anc\"><sup>2<\/sup><\/a>. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski, pochodzi\u0142 z drobnoszlacheckiej rodziny Smole\u0144skich herbu <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Zag\u0142oba<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> osiad\u0142ej na Mazowszu od po\u0142owy XVII wieku. By\u0142 jednym z dwana\u015bciorga dzieci J\u00f3zefa i Balbiny ze Smosarskich. Nauk\u0119 pobiera\u0142 pocz\u0105tkowo w Lipnie i M\u0142awie, a nast\u0119pnie w p\u0142ockim gimnazjum rz\u0105dowym. Studiowa\u0142 na wydziale prawa Uniwersytetu Warszawskiego, na kt\u00f3rym w 1882 r. otrzyma\u0142 etat profesora. Bra\u0142 udzia\u0142 w pracach Uniwersytetu Lataj\u0105cego. Specjalizowa\u0142 si\u0119 w historii XVIII-wiecznej Polski i dziejach szlachty mazowieckiej. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W pierwszym roku niepodleg\u0142o\u015bci Polski zosta\u0142 profesorem w katedrze historii nowo\u017cytnej, najpierw na Wydziale Filozoficznym, p\u00f3\u017aniej na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. W 1921 r. w 70-lecie uczelni otrzyma\u0142 tytu\u0142 doktora <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>honoris<\/i><\/span> <span style=\"font-size: medium;\"><i>causa<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> uczelni i propozycj\u0119 obj\u0119cia stanowiska premiera rz\u0105du II Rzeczypospolitej. Kim by\u0142 cz\u0142owiek, kt\u00f3rego docenia\u0142 nie tylko \u015bwiat nauki i kultury, ale tak\u017ce \u015bwiat polityki?<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Niedosz\u0142y ksi\u0105dz, lekarz i premier to urodzony na ziemi ciechanowskiej W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski s. J\u00f3zefa i Barbary ze Smosarskich. Urodzi\u0142 si\u0119 w Grabienicach Ma\u0142ych w drobnoszlacheckiej rodzinie osiad\u0142ej na Mazowszu od po\u0142owy XVI wieku. Utrzymanie i wychowanie dwana\u015bciorga dzieci nie by\u0142o \u0142atwe, zw\u0142aszcza po \u015bmierci ojca, kt\u00f3rego musia\u0142 zast\u0105pi\u0107 najstarszy syn Maciej. Mimo to wszystkich sze\u015bciu ch\u0142opc\u00f3w zdoby\u0142o wykszta\u0142cenie, a dwaj, w\u0142a\u015bnie Maciej i m\u0142odszy Juliusz, zostali ksi\u0119\u017cmi. Maciej po \u015bmierci ojca zabra\u0142 W\u0142adys\u0142awa do Lipna, gdzie by\u0142 wikariuszem w parafii, kt\u00f3rej proboszczem zosta\u0142 Antoni Woli\u0144ski, brat cioteczny ich ojca<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote3sym\" name=\"sdfootnote3anc\"><sup>3<\/sup><\/a>. Ks. Maciej Smole\u0144ski przeszed\u0142 do historii jako autor cennego opracowania pt. <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Cztery ko\u015bcio\u0142y w ziemi dobrzy\u0144skiej<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, wydanej we Lwowie w 1869 roku. Z kolei ks. Juliusz Smole\u0144ski zas\u0142yn\u0105\u0142 jako autor <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>100 m\u00f3w pogrzebowych<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> wydanych w Warszawie w 1890 roku, b\u0119d\u0105cych t\u0142umaczeniami m\u00f3w autor\u00f3w \u0142aci\u0144skich, francuskich i niemieckich. Mowy te by\u0142y szeroko wykorzystywane podczas ceremonii pogrzebowych w ko\u015bcio\u0142ach na ziemiach polskich na prze\u0142omie XIX\/XX wieku<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote4sym\" name=\"sdfootnote4anc\"><sup>4<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Po nauce w Lipnie i M\u0142awie kontynuowa\u0142 nauk\u0119 w Gimnazjum Ma\u0142achowskiego w P\u0142ocku. Relegowany w 1868 r. za udzia\u0142 w szkolnym buncie przeciwko nauce religii w j\u0119zyku rosyjskim, doko\u0144czy\u0142 edukacj\u0119 w Gimnazjum M\u0119skim w Warszawie. Studia na Uniwersytecie Warszawskim, pocz\u0105tkowo na Wydziale Lekarskim, a nast\u0119pnie na Wydziale Prawa, uko\u0144czy\u0142 w 1874 roku. Prace rozpocz\u0105\u0142 jako asesor w prokuratorii skarbu, ale niezadowolony z niskich wynagrodze\u0144 dorabia\u0142 na pensjach, m.in. pensji Zuzanny Morawskiej, urodzonej w Soko\u0142\u00f3wku k. Ciechanowa, a zmar\u0142ej w M\u0142awie. Jego rodzinne Grabienice by\u0142y po\u0142o\u017cone w\u0142a\u015bnie w po\u0142owie drogi mi\u0119dzy Ciechanowem a M\u0142aw\u0105. W roku 1881 zosta\u0142 cz\u0142onkiem Akademii Umiej\u0119tno\u015bci, a w r, 1882 otrzyma\u0142 profesur\u0119 na Uniwersytecie Warszawskim. By\u0142 ju\u017c w\u00f3wczas autorem wi\u0119kszo\u015bci swoich prac, dlatego te\u017c anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i polityczn\u0105. Bra\u0142 udzia\u0142 w pracach Uniwersytetu Lataj\u0105cego, by\u0142 za\u0142o\u017cycielem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, udziela\u0142 si\u0119 w Radzie Nadzorczej Polskiej Macierzy Szkolnej. Nak\u0142aniany przez Aleksandra \u015awi\u0119tochowskiego zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 kr\u00f3tko w dzia\u0142alno\u015b\u0107 Zwi\u0105zku Post\u0119powo-Demokratycznego, jednak ten nurt polityczny wydawa\u0142 mi si\u0119 zbyt lewicowy. Przez kilkana\u015bcie nast\u0119pnych lat by\u0142o mu bli\u017cej do endecji, cho\u0107 niejednokrotnie nie zgadza\u0142 si\u0119 i krytykowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Narodowej Demokracji. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Profesor W. Smole\u0144ski cieszy\u0142 si\u0119 niezwyk\u0142ym szacunkiem w kr\u0119gach polskich historyk\u00f3w, cho\u0107 pozostawa\u0142 w zasadniczym sporze z przedstawicielami szko\u0142y krakowskiej. Doceniano jego rzetelno\u015b\u0107 naukow\u0105, pasj\u0119 badawcz\u0105, a tak\u017ce ogromne pok\u0142ady patriotyzmu i troski o ojczyzn\u0119, kt\u00f3rymi by\u0142y przepe\u0142nione wszystkie prace profesora. Zmar\u0142 7 maja 1926 roku w Warszawie, na kr\u00f3tko przed przewrotem majowym. Pozostawi\u0142 dorobek naukowy, kt\u00f3ry na trwale wpisa\u0142 autora w poczet najwybitniejszych polskich historyk\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Sw\u00f3j bogaty ksi\u0119gozbi\u00f3r przekaza\u0142 Bibliotece im. Zieli\u0144skich Towarzystwa Naukowego P\u0142ockiego. Rodzina Smole\u0144skich zapisa\u0142a si\u0119 chlubnie w dziejach nauki polskiej. Tadeusz Samuel Smole\u0144ski, egiptolog, rozpocz\u0105\u0142 badania, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej kontynuowa\u0142 Kazimierz Micha\u0142owski. Jerzy Smole\u0144ski, profesor geografii, pionier wsp\u00f3\u0142czesnej demografii, dzia\u0142a\u0142 w tym zakresie na forum Ligi Narod\u00f3w. Jego syn Stanis\u0142aw zosta\u0142 natomiast ksi\u0119dzem i biskupem krakowskim. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Do najwa\u017cniejszych dzie\u0142 W. Smole\u0144skiego, kt\u00f3re ceniono we wszystkich powa\u017cnych \u015brodowiskach naukowych i kt\u00f3rym zawdzi\u0119cza\u0142 miano wybitnego historyka swego czasu, nale\u017c\u0105:<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Dzieje narodu polskiego<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, cz. 1 (Krak\u00f3w 1897), cz. 2 (Krak\u00f3w 1898), pe\u0142ne wydanie (Warszawa 1919), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Szkice z dziej\u00f3w szlachty mazowieckiej <\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">(Krak\u00f3w 1908), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Stan i sprawa<\/i><\/span> <span style=\"font-size: medium;\"><i>\u017byd\u00f3w polskich w XVIII w.<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Szko\u0142y historyczne w Polsce <\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">(Warszawa 1898, Wroc\u0142aw 1952), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Prze\u015bladowanie unit\u00f3w w<\/i><\/span> <span style=\"font-size: medium;\"><i>Kr\u00f3lestwie Polskiem <\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">(Pary\u017c 1891), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Ostatni rok Sejmu Wielkiego<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> (Krak\u00f3w 1897), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Konfederacja targowicka<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> (Krak\u00f3w 1903), <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Emigracja polska w latach 1795-1797<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> (Warszawa 1911).<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Za najwybitniejsze dzie\u0142o Smole\u0144skiego historycy i biografowie uczonego uwa\u017caj\u0105 \u201ePrzewr\u00f3t umys\u0142owy w Polsce wieku XVIII\u201d, opublikowany w 1891 r., wznowiony oraz uzupe\u0142niony w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym (1923) i raz jeszcze w r. 1979. <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Przewr\u00f3t <\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">sta\u0142 si\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0105 kanoniczn\u0105, \u017ar\u00f3d\u0142em bogatej, szczeg\u00f3\u0142owej i znakomicie podanej wiedzy o tamtej epoce. <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Dzieje narodu polskiego<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> u\u017cywane by\u0142y jako podr\u0119cznik w tajnym nauczaniu w gimnazjach przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105, a tak\u017ce w okresie mi\u0119dzywojennym, mimo atak\u00f3w i krytyki ze strony historyk\u00f3w krakowskich, kt\u00f3rzy nie podzielali pogl\u0105du autora na znaczenie upadku Rzeczypospolitej dla dalszych dziej\u00f3w Polski.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W dzia\u0142alno\u015bci <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>stricte<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> naukowej kreowa\u0142 widzenie przesz\u0142o\u015bci w ramach tzw. szko\u0142y warszawskiej, prezentuj\u0105cej optymistyczny pogl\u0105d na histori\u0119, w przeciwie\u0144stwie do historyk\u00f3w krakowskich. W dzia\u0142alno\u015bci publicystyczno-historycznej prezentowa\u0142 dosy\u0107 wyra\u017an\u0105 tendencj\u0119 do apologetycznego ujmowania przesz\u0142o\u015bci narodowej, stosowa\u0142 j\u0119zyk nacechowany emocjonalnie, odwo\u0142ywa\u0142 si\u0119 cz\u0119sto do tradycji religijnej polskiego katolicyzmu. Jego refleksje zamieszczane w odezwach na par\u0119 miesi\u0119cy przed opuszczeniem Warszawy przez Rosjan i wkroczeniem Niemc\u00f3w w 1916 roku, powielane w\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w stolicy w odbitkach hektograficznych pisane by\u0142y takim oto j\u0119zykiem: <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Odchodz\u0105 \u2026 W zbrodniczym sojuszu z Niemcami rozdarli Polsk\u0119 i narodowi jej zaprzysi\u0119gli zag\u0142ad\u0119. Nie by\u0142o tortury, kt\u00f3rej by w przeci\u0105gu stu lat nie do\u015bwiadczyli na duszy polskiej. Prze\u015bladowali wiar\u0119, j\u0119zyk i tradycy\u0119, gasili o\u015bwiat\u0119 i znieprawiali sumienia. Zniewa\u017cali \u015bwi\u0105tynie, groby i ogniska domowe. Um\u0119czyli miliony tych, co chcieli \u017cy\u0107 i mieli odwag\u0119 buntowa\u0107 si\u0119 przeciwko katuszom t\u0119pienia. Nar\u00f3d, kt\u00f3ry w d\u0142ugim pochodzie dziejowym nie wypuszcza\u0142 z r\u0105k kaga\u0144ca \u015bwiat\u0142a i nigdy na s\u0142o\u0144ce dorobku duchowego ludzko\u015bci nie rzuci\u0142 cienia, pod ich biczami dzicza\u0142 i podla\u0142. W ludno\u015b\u0107, s\u0142ynn\u0105 z \u0142agodno\u015bci i uczu\u0107 humanitarnych, wszczepi\u0142 jad bandytyzmu i nienawi\u015bci. Przez sto lat p\u0142yn\u0119\u0142y do Polski ze wschodu z\u0142e rzesze i dusi\u0142y j\u0105 w w\u0119\u017cowych splotach chciwo\u015bci. Sz\u0142y g\u0142odne na \u017cer i tuczy\u0142y si\u0119 krwi\u0105 \u017cycia polskiego Zgnilizna sw\u0105 splugawi\u0142y ziemi\u0119 polsk\u0105 i prochy jej dzieci. <\/i><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><i> <\/i><span style=\"font-size: medium;\">(\u2026) <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>nadchodz\u0105\u2026 Od \u015bredniowiecza, t\u0119pi\u0105c \u017celazem, ogniem i trucizn\u0105 s\u0142absze od siebie ludy, zak\u0142adali na mogi\u0142ach, zgliszczach \u015bwi\u0105ty\u0144 i domostw gniazda zb\u00f3jeckie. Na \u0142upiestwa, po\u017cogi i morderstwa szli z krzy\u017cem w r\u0119ku. Cynizm bandytyzmu maskowali p\u0142aszczami zakonnymi. Pod\u0142o\u015b\u0107 rozboju okrywali god\u0142ami apostolstwa. Przynosili wstyd Ko\u015bcio\u0142owi, kt\u00f3rego byli s\u0142ugami, i \u015bci\u0105gali na swe g\u0142owy kl\u0105twy papieskie. (\u2026) Pa\u0144stwo pruskie powsta\u0142o na ziemiach cudzych mieczem i po\u017cog\u0105, intryga i wiaro\u0142omstwem. Spot\u0119\u017cnia\u0142o zbrodni\u0105 unicestwienia Polski. Ziemie polskie monarchowie pruscy uciskali z bezwzgl\u0119dno\u015bci\u0105 szale\u0144c\u00f3w. (\u2026) Kohorty pruskie wracaj\u0105 do legowisk, z kt\u00f3rych przed stuleciem wyrzuci\u0142o je rami\u0119 francuskie. Wkraczaj\u0105 z has\u0142em: Ausrotten!<\/i><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W<\/span><i> <\/i><span style=\"font-size: medium;\">Polsce niepodleg\u0142ej cieszy\u0142 si\u0119 W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski ogromnym autorytetem naukowym i politycznym. Kiedy w grudniu 1918 r. Naczelnik Pa\u0144stwa J\u00f3zef Pi\u0142sudski postanowi\u0142 rozwi\u0105za\u0107 rz\u0105d J\u0119drzeja Moraczewskiego, jemu w\u0142a\u015bnie chcia\u0142 powierzy\u0107 ster nowego rz\u0105du. Profesor Smole\u0144ski nie by\u0142 zwi\u0105zany ani z Polska Parti\u0105 Socjalistyczn\u0105, ani z Narodow\u0105 Demokracj\u0105, a jednocze\u015bnie m\u00f3g\u0142 liczy\u0107 na akceptacj\u0119 tych dw\u00f3ch ugrupowa\u0144 politycznych. Podczas spotkania z Pi\u0142sudskim ostro skrytykowa\u0142 rz\u0105d Moraczewskiego, ale propozycj\u0119 premierostwa odrzuci\u0142, motywuj\u0105c odmow\u0119 wiekiem i stanem zdrowia<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote5sym\" name=\"sdfootnote5anc\"><sup>5<\/sup><\/a>. W latach nast\u0119pnych nie bra\u0142 udzia\u0142u w \u017cyciu politycznym. Zmar\u0142 nieoczekiwanie 7 maja 1926 r. w Warszawie. Jego gr\u00f3b znajduje si\u0119 na Starych Pow\u0105zkach. Na tablicy nagrobnej umieszczono inskrypcj\u0119 o nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci: <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Uczy\u0142 prawdy, podtrzymywa\u0142 ducha mi\u0142o\u015bci polski, rodzi\u0142 wiar\u0119 w niepodleg\u0142o\u015b\u0107 ojczyzny pi\u00f3rem, s\u0142owem, po\u015bwi\u0119ceniem.<\/i><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Sugestie bibliograficzne:<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Maria Wierzbicka, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, Pa\u0144stwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1980<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Jerzy Pe\u0142ka, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Profesor W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski (1851-1926)<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> [w]: \u201eMazowsze ciechanowskie &#8211; moja ma\u0142a ojczyzna\u201d,<\/span><i> <\/i><span style=\"font-size: medium;\">s. 263-266, Ciechanowskie Towarzystwo Naukowe, Ciechan\u00f3w1996<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<div id=\"sdfootnote1\">\n<p class=\"sdfootnote\" align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote1anc\" name=\"sdfootnote1sym\">1<\/a> Wie\u015b Niedzb\u00f3rz wzmiankowana w 1349 r. jako Pokryte Wody, p\u00f3\u017aniej zwana Mi\u0119dzyborzem. W 1503 r. mia\u0142a miejsce lokacja miasta na prawie che\u0142mi\u0144skim. W l. 1535-1795 miasto by\u0142o siedzib\u0105 powiatu, W XVI i XVII w. istnia\u0142 tutaj zamek wzniesiony dla Narzymskich. W ko\u0144cu XVIII w. nast\u0105pi\u0142a utrata praw miejskich. We wsi ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny pw. \u015bw. Miko\u0142aja z 1886 r., parafia erygowana w 1505 r.<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote2\">\n<p align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote2anc\" name=\"sdfootnote2sym\">2<\/a><span style=\"font-size: small;\"> Ksi\u0119ga protoko\u0142\u00f3w TMZC nr 32 z 1961 r. oraz 38 i 39 z 1962 r.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote3\">\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote3anc\" name=\"sdfootnote3sym\">3<\/a> Obecnie miejscowo\u015b\u0107 znana jest z tego, \u017ce w l. 1959-1961 uczy\u0142 si\u0119 w niej Lech Wa\u0142\u0119sa, w r. 1896 urodzi\u0142a si\u0119 gwiazda filmowa Pola Negri oraz wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie Leszek Balcerowicz.<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote4\">\n<p class=\"sdfootnote\" align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote4anc\" name=\"sdfootnote4sym\">4<\/a> Andrzej J. Chodupski, <i>O zas\u0142ugach ksi\u0119\u017cy Macieja i Juliusza Smole\u0144skich z Grabienic Ma\u0142ych<\/i>, \u201eStudia Gda\u0144skie t. XXVI; autor (1952-2017) urodzi\u0142 si\u0119 w Grabienicach Ma\u0142ych, spokrewniony z rodzina W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego by\u0142 uznanym politologiem, profesorem nauk humanistycznych i profesorem zwyczajnym Uniwersytetu Gda\u0144skiego<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote5\">\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote5anc\" name=\"sdfootnote5sym\">5<\/a> <i>W\u0142adys\u0142aw Smole\u0144ski<\/i>, Internetowy Polski S\u0142ownik Biograficzny<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lokalizacja: Niedzb\u00f3rz 19, gm. Strzegowo, pow. m\u0142awski \u2013 Szko\u0142a Podstawowa im. W\u0142adys\u0142awa Smole\u0144skiego Ods\u0142oni\u0119cie: 2 XII 1962 Materia\u0142: czarny marmur Wymiary: 800 mm x 1.360 mm W 1961 r. do \u015brodowiska TMZC dotar\u0142a sensacyjnej informacja o kronice rodzinnej prof. W\u0142adys\u0142awa &hellip; <a href=\"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/25-tablica-pamieci-wladyslawa-smolenskiego-w-niedzborzu\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":125,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-322","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=322"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/322\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":325,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/322\/revisions\/325"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}