{"id":378,"date":"2022-09-05T20:43:14","date_gmt":"2022-09-05T18:43:14","guid":{"rendered":"https:\/\/tmzc.pl\/?page_id=378"},"modified":"2022-09-05T20:43:14","modified_gmt":"2022-09-05T18:43:14","slug":"37-tablica-upamietniajaca-boleslawa-biegasa-wybitnego-rzezbiarza-malarza-i-literata-urodzonego-w-koziczynie","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/37-tablica-upamietniajaca-boleslawa-biegasa-wybitnego-rzezbiarza-malarza-i-literata-urodzonego-w-koziczynie\/","title":{"rendered":"37. Tablica upami\u0119tniaj\u0105ca Boles\u0142awa Biegasa, wybitnego rze\u017abiarza, malarza i literata urodzonego w Koziczynie"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Lokalizacja Koziczyn 9, gm. Regimin, budynek dawnego dworu, po 1945 r. szko\u0142a w Koziczynie<\/span><\/p>\n<p align=\"center\">\n<p align=\"center\">\n<a href=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-379\" src=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37.png\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"425\" srcset=\"https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37.png 512w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37-300x199.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"center\"><a href=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-380\" src=\"http:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-1024x616.png\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"385\" srcset=\"https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-1024x616.png 1024w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-300x180.png 300w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-768x462.png 768w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-1536x925.png 1536w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b-850x512.png 850w, https:\/\/tmzc.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/37b.png 1957w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a><\/p>\n<p><span style=\"font-size: medium;\">Ods\u0142oni\u0119cie: 22 X 1972 Materia\u0142: bia\u0142y marmur Wymiary: 900 mm x 500 mm <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Boles\u0142aw Biegas to jeden z najbardziej zapomnianych artyst\u00f3w polskich pierwszej po\u0142owy XX wieku. Pr\u00f3b\u0119 przywr\u00f3cenia pami\u0119ci o wybitnym arty\u015bcie i w\u0142\u0105czenia w \u015bwiadomo\u015b\u0107 kulturaln\u0105 Polak\u00f3w podj\u0119\u0142o w 1972 roku Towarzystwo Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Ziemi Ciechanowskiej. Marmurowa tablica dedykowana wybitnemu synowi ziemi ciechanowskiej zosta\u0142a umieszczona na budynku dawnego dworu, w owym czasie Szko\u0142y Podstawowej w Koziczynie. W dniu ods\u0142oni\u0119cia tablicy szko\u0142a na wniosek TMZC otrzyma\u0142a imi\u0119 Boles\u0142awa Biegasa. Towarzystwo ufundowa\u0142o jednocze\u015bnie popiersie artysty, kt\u00f3re tak\u017ce znalaz\u0142o swoje miejsce w koziczy\u0144skiej szkole. Na uroczysto\u015bci ods\u0142oni\u0119cia tablicy referat o trudnym losie, wyborach \u017cyciowych i meandrach tw\u00f3rczo\u015bci artysty wyg\u0142osi\u0142 Robert Barto\u0142d.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Kiedy w grudniu 1901 roku Biegas przyby\u0142 do Pary\u017ca, mia\u0142 ju\u017c za sob\u0105 studia w Szkole Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie i pierwsze sukcesy artystyczne. Jeszcze w czasie nauki otrzyma\u0142 br\u0105zowy medal za prac\u0119 \u201ePorwanie Ganimedy\u201d (1848), wystawia\u0142 swoje rze\u017aby w Warszawie (1900) oraz na presti\u017cowej X Wystawie Secesji w Wiedniu (1901), gdzie zebra\u0142 znakomite recenzje. Kim by\u0142 ten przyby\u0142y do Pary\u017ca rze\u017abiarz, formalnie z zachodnich rubie\u017cy Rosji, m\u0142ody i utalentowany artysta, pozostaj\u0105cy pod wp\u0142ywem Stanis\u0142awa Przybyszewskiego i Edwarda Muncha? Jakie losy rzuci\u0142y m\u0142odego Polaka na paryski Montparnass?<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Urodzi\u0142 si\u0119 na ziemi ciechanowskiej we wsi Koziczyn 29 marca 1877 roku. By\u0142 trzecim z czworga dzieci Bart\u0142omieja Biegalskiego i Eleonory z d. Wichowicz. Rodzice pochodzili z zubo\u017ca\u0142ej szlachty, ale \u017cyli w warunkach przypominaj\u0105cych bardziej ch\u0142opsk\u0105 ni\u017c ziemia\u0144sk\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. Bolek w dzieci\u0144stwie pasa\u0142 byd\u0142o na okolicznych \u0142\u0105kach, a kiedy nadarzy\u0142a si\u0119 sposobno\u015b\u0107, lepi\u0142 figurki z gliny i rze\u017abi\u0142 drewniane kije. Pewno bystrymi oczami spogl\u0105da\u0142 w stron\u0119 ciechanowskiego zamku i opinog\u00f3rskiego pa\u0142acyku Krasi\u0144skich, marz\u0105c o rzeczach i sprawach niedost\u0119pnych dla wiejskiego wyrostka. Mo\u017ce by\u0107 w tych marzeniach \u015blad artystycznych ambicji ojca, kt\u00f3ry mia\u0142 wra\u017cliw\u0105 dusz\u0119 i talent muzyczny, gra\u0142 bowiem z powodzeniem na skrzypcach i prowadzi\u0142 wiejska orkiestr\u0119.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Do spe\u0142nienia marze\u0144 by\u0142o jednak jeszcze daleko. Na razie losy przysz\u0142ego artysty wyznacza\u0142y bolesne do\u015bwiadczenia: r\u00f3wnoczesna \u015bmier\u0107 ojca i m\u0142odszego brata Janka w 1886 roku, a potem po czterech latach zgon matki. Czternastoletnim sierot\u0105 zaopiekowa\u0142a si\u0119 starsza siostra, kt\u00f3rej m\u0105\u017c by\u0142 stolarzem. Bolek uczy\u0142 si\u0119 zawodu u szwagra i, gdyby nie cudowny zbieg okoliczno\u015bci, zosta\u0142by pewno wzi\u0119tym stolarzem z artystycznymi ambicjami. M\u0142odego i wra\u017cliwego ch\u0142opca dostrzeg\u0142 miejscowy proboszcz ks. Aleksander Rzewnicki<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote1sym\" name=\"sdfootnote1anc\"><sup>1<\/sup><\/a>. W 1895 roku Bolek mia\u0142 ju\u017c 18 lat, by\u0142 analfabet\u0105, zewsz\u0105d otacza\u0142o go niezrozumienie mieszka\u0144c\u00f3w wioski. \u015awiat\u0142y ksi\u0105dz wys\u0142a\u0142 go na nauk\u0119 do Antoniego Panasiuka, kt\u00f3ry w Warszawie prowadzi\u0142 pracowni\u0119 sztuki ko\u015bcielnej. Ch\u0142opiec w Warszawie czu\u0142 si\u0119 \u017ale, chorowa\u0142 i wkr\u00f3tce uciek\u0142 do rodzinnego Koziczyna. Po kolejnej interwencji ks. Rzewnickiego Bolek znalaz\u0142 si\u0119 pod opiek\u0105 ciechanowskiego lekarza Franciszek Rajkowskiego. Ten m\u0105dry i \u017cyczliwy cz\u0142owiek, z ducha pozytywista i przyjaciel ludu, zaj\u0105\u0142 si\u0119 jego zdrowiem, zabra\u0142 go do siebie, zach\u0119caj\u0105c do dalszych pr\u00f3b rze\u017abiarskich, tak\u017ce nauki czytania i pisania. Z inspiracji dr. Rajkowskiego m\u0142ody artysta stworzy\u0142 seri\u0119 rze\u017ab przedstawiaj\u0105cych wiejskie praktyki znachorskie. Rze\u017aby te wraz z innymi pracami inspirowanymi obrazami z \u017cycia wsi mazowieckiej trafi\u0142y na Wystaw\u0119 Higieniczn\u0105 w Warszawie, zwracaj\u0105c uwag\u0119 sto\u0142ecznej prasy. Franciszek Rajkowski sta\u0142 si\u0119 wkr\u00f3tce jego opiekunem i pierwszym promotorem tw\u00f3rczo\u015bci. Zaprezentowa\u0142 prace ch\u0142opca dwu wybitnym postaciom, kt\u00f3rych pozycja, znaczenie i mo\u017cliwo\u015bci wsparcia by\u0142y nie do przecenienia. Doktor poleci\u0142 go Aleksandrowi \u015awi\u0119tochowskiemu, wybitnemu pozytywi\u015bcie i redaktorowi warszawskiej \u201ePrawdy\u201d, ten z kolei hr. Adamowi Krasi\u0144skiemu, ordynatowi opinog\u00f3rskiemu. <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Pose\u0142 Prawdy<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> zaapelowa\u0142 w prasie warszawskiej o pomoc na kszta\u0142cenie samorodnego artysty, organizowa\u0142 wystawy w Warszawie, zbiera\u0142 fundusze i poleca\u0142 komu m\u00f3g\u0142. Dzi\u0119ki obu \u015bwiat\u0142ym promotorom i zgromadzonym \u015brodkom Boles\u0142aw Biegas (takie nazwisko przyj\u0105\u0142 za rad\u0105 A. \u015awi\u0119tochowskiego) trafi\u0142 jesieni\u0105 1896 roku na studia w krakowskiej Akademii Sztuk Pi\u0119knych. W Krakowie zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z literatur\u0105, filozofi\u0105 i nowymi tendencjami w sztuce. Odkry\u0142 modernistyczne tendencje w sztuce, zw\u0142aszcza w malarstwie Muncha i rze\u017abach Vigelanda. Pod wp\u0142ywem S. Przybyszewskiego zafascynowa\u0142 si\u0119 tematyk\u0105 satanistyczn\u0105. Nie m\u00f3g\u0142 zaakceptowa\u0107 obowi\u0105zuj\u0105cych na studiach kanon\u00f3w naturalizmu i w 1901 roku musia\u0142 je opu\u015bci\u0107 wskutek absolutnej rozbie\u017cno\u015bci jego koncepcji sztuki z lini\u0105 Akademii. Rozczarowany, ale pewny swych umiej\u0119tno\u015bci, wr\u00f3ci\u0142 do Ciechanowa. \u015awi\u0119tochowski i Rajkowski, jego m\u0105drzy protektorzy, wierz\u0105c w jego talent, uzyskali dla niego stypendium z Towarzystwa Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych w Warszawie na studia w Ecoledes Beaux-Arts w Pary\u017cu. Zaopatrzony w list polecaj\u0105cy hr. Adama Krasi\u0144skiego do Paula Dubois, dyrektora szko\u0142y, znalaz\u0142 si\u0119 w Pary\u017cu. Teraz ju\u017c sam musia\u0142 decydowa\u0107 o swym losie, artystycznych poszukiwaniach i \u017cyciowych wyborach. Jak si\u0119 wkr\u00f3tce okaza\u0142o, nie by\u0142o to takie proste. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Jeszcze w trakcie studi\u00f3w otrzyma\u0142 wiele nagr\u00f3d i wyr\u00f3\u017cnie\u0144, wpisuj\u0105c si\u0119 wyra\u017anie w nurt awangardowej secesji wiede\u0144skiej. Porzuci\u0142 tematyk\u0119 religijn\u0105 i rodzajow\u0105 na rzecz naturalizmu i kompozycji symbolicznych. Tworzy\u0142 w oderwaniu od obowi\u0105zuj\u0105cych szk\u00f3\u0142 i m\u00f3d w malarstwie, ca\u0142kowicie zawierzaj\u0105c w\u0142asnym wyobra\u017ceniom o sztuce wsp\u00f3\u0142czesnej. Blisko dwadzie\u015bcia pierwszych rze\u017ab charakteryzowa\u0142o si\u0119 uproszczon\u0105, silnie zgeometryzowan\u0105 form\u0105 blisk\u0105 dzie\u0142om ekspresjonistycznym i surrealistycznym. Artysta zdoby\u0142 niezwyk\u0142y rozg\u0142os i powodzenie. Zwi\u0105za\u0142 si\u0119 ze \u015brodowiskiem polskich malarzy i zosta\u0142 cz\u0142onkiem Polskiego Towarzystwa Historyczno-Literackiego, kt\u00f3remu pod koniec \u017cycia zapisa\u0142 ca\u0142y maj\u0105tek i dorobek artystyczny. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Zachwyt wzbudza\u0142y popiersia portretowe, zw\u0142aszcza znakomite popiersie zaprzyja\u017anionej z tw\u00f3rc\u0105 Olgi Bozna\u0144skiej, a tak\u017ce kompozycje symboliczne pe\u0142ne p\u0142ynnych i niematerialnych zgo\u0142a kszta\u0142t\u00f3w. W tw\u00f3rczo\u015bci szuka\u0142 inspiracji w \u015bwiecie muzyki (Chopin, Wagner) i literatury (Mickiewicz, Krasi\u0144ski, S\u0142owacki). Krytycy nie szcz\u0119dzili komplement\u00f3w, cho\u0107 w kraju z rezerw\u0105 odnoszono si\u0119 do jego sukces\u00f3w. Pod wp\u0142ywem Stanis\u0142awa Przybyszewskiego tworzy\u0142 alegoryczno-symboliczne rze\u017aby o tematyce oddaj\u0105cej dramat ludzkiej egzystencji. Kompozycje wywo\u0142ywa\u0142y skojarzenia z magi\u0105 i ezoterycznymi symbolami, mia\u0142y niew\u0105tpliwie podtekst erotyczny. A. \u015awi\u0119tochowski nie m\u00f3g\u0142 ukry\u0107 rozczarowania kierunkiem artystycznym swego niedawnego podopiecznego, ale Biegas ju\u017c na lata zago\u015bci\u0142 na artystycznych salonach. Wystawia\u0142 swe rze\u017aby w Sankt Petersburgu (1903), Kijowie (1905), Waszyngtonie (1907), Rzymie, Krakowie i Lwowie (1911). Wizjonerskim realizacjom rze\u017abiarskim towarzyszy\u0142y r\u00f3wnie\u017c dzie\u0142a plastyczne, eseistyczne i dramatyczne. Wykorzystywa\u0142 wszystkie mo\u017cliwe formy wyrazu artystycznego, by odda\u0107 istot\u0119 i g\u0142\u0119bi\u0119 swoich wyobra\u017ce\u0144 o sztuce wsp\u00f3\u0142czesnej. Opr\u00f3cz niew\u0105tpliwego uznania wywo\u0142ywa\u0142 skandale. W Petersburgu jego rze\u017aby \u201eKsi\u0119ga \u017cycia\u201d i \u201eChrystus\u201d o wyra\u017anie antyreligijnym charakterze spowodowa\u0142y ingerencj\u0119 cenzury i ukaranie, do\u015b\u0107 symboliczne zreszt\u0105, dyrektora galerii. Jeszcze bardziej spektakularne reakcje wywo\u0142a\u0142y dwa obrazy Biegasa o tre\u015bci politycznej. Na pierwszym z nich tw\u00f3rca przedstawi\u0142 nagie postacie cara Rosji Miko\u0142aja II i cesarza Japonii Matsuhito, na drugim nagiego cesarza Niemiec Wilhelma II. Skandal wykroczy\u0142 poza wymiar artystyczny, interpretowano go tak\u017ce jako protest tw\u00f3rcy przeciwko germanizacji Polak\u00f3w. Artysta tworzy\u0142 dzie\u0142a o walorach prekursorskich. Jego prace, np. \u201eZiemia\u201d, Mi\u0142o\u015b\u0107 \u015bmierci\u201d czy \u201ePa\u0142ace zaczarowane\u201d prezentowa\u0142y wizje, kt\u00f3re dopiero za dwadzie\u015bcia lat zrodz\u0105 si\u0119 w wyobra\u017ani surrealist\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Pocz\u0105tek XX wieku to okres w sztuce europejskiej, kiedy rodzi si\u0119 i stopniowo uzyskuje rozg\u0142os kubizm. Boles\u0142aw Biegas, symbolista zafascynowany mistycyzmem, nie potrafi, ale chyba i nie chce, odnale\u017a\u0107 si\u0119 w tym nurcie. Galerie coraz rzadziej zamawiaj\u0105 obrazy, a manszardzi je sprzedaj\u0105. Nadchodzi era P. Picassa, G. Brague\u2019a. Mimo tego \u201ePanny z Avinion\u201d (1907) Biegasa wzbudzaj\u0105 zainteresowanie nowym uj\u0119ciem bry\u0142y dzi\u0119ki ostrym, \u0142ukowatym i linearnym podzia\u0142em figury. Wystawia swe dzie\u0142a w Rosji i we W\u0142oszech. W galerii Newskiego pasa\u017cu <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>?<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> jego rze\u017aby \u201eKsi\u0119ga \u017cycia\u201d i \u201eChrystus\u201d wywo\u0142uj\u0105 skandal i interwencje cenzury ze wzgl\u0119du na antyreligijny charakter. W latach I wojny \u015bwiatowej Biegas tworzy pot\u0119\u017cny cykl kilkudziesi\u0119ciu obraz\u00f3w \u201eWampiry wojny\u201d, interpretowany jako pot\u0119pienie bezwzgl\u0119dnej g\u0142upoty i okrucie\u0144stwa. Jego styl malowania nazwany sferyzmem polega\u0142 na wpisywaniu figur w kr\u0119gi k\u00f3\u0142 i budzi\u0142 rzeczywiste zainteresowanie. Pr\u00f3buje te\u017c si\u0142 jako dramaturg. Biegas jest zabezpieczony finansowo, przede wszystkim dzi\u0119ki baronostwu Henrykowi i Jadwidze Trutschel, mieszkaj\u0105cym w Pary\u017cu i posiadaj\u0105cym ogromny maj\u0105tek Mas\u0142\u00f3wka na Ukrainie. Baronowa urzeczona od lat Biegasem, tu\u017c przed \u015bmierci\u0105 w 1939 roku zapisa\u0142a mu ca\u0142y maj\u0105tek. Tw\u00f3rca nadal pr\u00f3buje urzeczywistnia\u0107 swoje wizje, Seria tzw. \u201eportret\u00f3w sferycznych\u201d ewokuj\u0105cych skojarzenia z magi\u0105, okultyzmem i ezoteryzmem zapocz\u0105tkowana w 1918 roku budzi na nowo zainteresowanie publiczno\u015bci. W stylistyce \u201eportret\u00f3w sferycznych\u201d utrzymane s\u0105 wizerunki przyw\u00f3dc\u00f3w i dyktator\u00f3w, m.in. J. Pi\u0142sudskiego, A. Hitlera, J. Stalina, W. Churchilla, F. Roosvelta i Ch. De Gaulle\u2019a, jakie Biegas wykona\u0142 w po\u0142owie lat 40-tych XX wieku.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">W okresie mi\u0119dzywojennym kompozycje Biegasa coraz rzadziej pojawiaj\u0105 si\u0119 na wystawach krajowych. Lata II wojny \u015bwiatowej, sp\u0119dzone w Pary\u017cu, przecinaj\u0105 dramatycznie kontakty artysty ze \u015bwiatem artystycznym. W 1943 roku podczas nalotu niemieckiego na Pary\u017c bomba spad\u0142a na jego pracowni\u0119 na Montparnasse. Biegas zosta\u0142 ranny, a cz\u0119\u015b\u0107 rze\u017ab uleg\u0142a zniszczeniu. Podczas jego pobytu w szpitalu dosz\u0142o do w\u0142amania w pracowni i kradzie\u017cy obraz\u00f3w sprzed 1914 roku. Nietuzinkowy tw\u00f3rca odchodzi jednak bezpowrotnie w zapomnienie. Samotno\u015b\u0107 i \u015bwiadomo\u015b\u0107 tragicznego losu Polski po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej przygniata artyst\u0119. Ci\u0119\u017cko prze\u017cy\u0142 fakt, \u017ce Polska dosta\u0142a si\u0119 w sfer\u0119 wp\u0142yw\u00f3w radzieckich. Mia\u0142 poczucie, \u017ce sta\u0142 si\u0119 anachroniczny i wkr\u00f3tce zostanie zapomniany. Egzystowa\u0142 w niezmiernie prymitywnych warunkach. Zapomnia\u0142a go te\u017c Polska. W 1948 roku chcia\u0142 podarowa\u0107 swoje prace Polskiemu Muzeum w Ameryce. Niestety, kustosz muzeum Mieczys\u0142aw Heiman by\u0142 ju\u017c wtedy powa\u017cnie chory i sprawa nie zosta\u0142a sfinalizowana<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote2sym\" name=\"sdfootnote2anc\"><sup>2<\/sup><\/a>. Na kr\u00f3tko przed \u015bmierci\u0105 B. Biegas zapisa\u0142 sw\u00f3j maj\u0105tek Polskiemu Towarzystwu Historyczno-Literackiemu w Pary\u017cu, kt\u00f3rego w 1951 roku zosta\u0142 cz\u0142onkiem, gdzie dzi\u015b znajduje si\u0119 muzeum Boles\u0142awa Biegasa. Artysta zmar\u0142 30 wrze\u015bnia 1954 roku w szpitalu Neckera w Pary\u017cu w wieku 77 lat. Zosta\u0142 pochowany na cmentarzu polskim w Montmorency, gdzie spoczywaj\u0105 liczni wybitni cz\u0142onkowie Towarzystwa Historyczno-Literackiego. Do dzi\u015b pozostaje tw\u00f3rc\u0105 bardziej znanym nad Sekwan\u0105 ni\u017c Wis\u0142\u0105. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Artysta nigdy si\u0119 nie o\u017ceni\u0142, nie mia\u0142 dzieci, chocia\u017c przez lata zwi\u0105zany by\u0142 blisko z \u2026 hindusk\u0105 ksi\u0119\u017cniczk\u0105 Perineffe Khurshedbanoo Naawji. Jego zwi\u0105zki z rodzin\u0105 i ziemi\u0105 ciechanowsk\u0105, na kt\u00f3rej si\u0119 urodzi\u0142 i wychowa\u0142, by\u0142y incydentalne. Nie bez znaczenia by\u0142 te\u017c dystans polskich elit wobec artysty, zw\u0142aszcza po 1945 roku. Emigracyjny tw\u00f3rca o awangardowym zaci\u0119ciu nie m\u00f3g\u0142 nale\u017ce\u0107 do areopagu PRL-owskich artyst\u00f3w. Popad\u0142 w zapomnienie. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Jednak Francja, gdzie \u017cy\u0142 i tworzy\u0142 prze lata nie zapomnia\u0142a o wybitnym tw\u00f3rcy. Jego prace znajduj\u0105 si\u0119 w wielu muzeach i prywatnych kolekcjach, n.in. w Muzeum d\u2019Orsay w Pary\u017cu, Muzeum Sztuk Pi\u0119knych w Lyonie, Muzeum Narodowym w Warszawie, Gda\u0144sku, Krakowie i Poznaniu oraz w zbiorach Roberta Szustkowskiego z Warszawy. Jedna rze\u017aba z wczesnego okresu tw\u00f3rczo\u015bci artysty pt. \u201eKobieta pod piecem\u201d znajduje si\u0119 w Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie. Sta\u0142a ekspozycja znajduje si\u0119 od kilkunastu lat w Muzeum Mazowieckim w P\u0142ocku. W\u0142a\u015bnie na Mazowszu, sk\u0105d wyruszy\u0142 na podb\u00f3j artystyczny \u015bwiata. Kustoszem i dyrektorem muzeum jest ciechanowianin Leonard Sobieraj. Dopiero prze\u0142om XX\/XXI wieku w zwi\u0105zku ze wzrostem zainteresowania secesj\u0105 spowodowa\u0142 odrodzenie si\u0119 zainteresowania r\u00f3wnie\u017c kompozycjami Boles\u0142awa Biegasa<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote3sym\" name=\"sdfootnote3anc\"><sup>3<\/sup><\/a>. <\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"> Losami wyj\u0105tkowego artysty urodzonego na ziemi ciechanowskiej zainteresowali si\u0119 wsp\u00f3\u0142cze\u015bni literaci i dziennikarze zwi\u0105zani z Ciechanowem. Ich rzetelne faktograficznie i \u017cyczliwe wobec powik\u0142anych dylemat\u00f3w \u017cyciowych i artystycznych Biegasa teksty, s\u0105 znakomit\u0105 wizyt\u00f3wk\u0105 artysty z Koziczyna. O \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci artysty z Koziczyna pisali w ostatnich latach m.in. dr Teresa Kaczorowska, red. Stefan \u017bagiel oraz dr Aleksander Kociszewski, wcze\u015bniej Robert Barto\u0142d i Edward Lewandowski<a class=\"sdfootnoteanc\" href=\"#sdfootnote4sym\" name=\"sdfootnote4anc\"><sup>4<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Dorobek artystyczny tego znakomitego i unikalnego artysty rodem z Koziczyna nie odszed\u0142 w niepami\u0119\u0107. W 1974 roku utworzono w paryskiej Bibliotece Polskiej Muzeum Boles\u0142awa Biegasa ze sta\u0142\u0105 ekspozycj\u0105 jego prac. W 1997 roku w 120-rocznic\u0119 urodzin tw\u00f3rcy zorganizowano wystaw\u0119 blisko stu prac w Muzeum Mazowieckim w P\u0142ocku. Powsta\u0142 wtedy niezwykle warto\u015bciowy katalog z kalendarium \u017cycia artysty opracowanym przez Xaviera Derynga, autora ekspozycji prac Biegasa w Pary\u017cu. 14 maja 2011 roku w Muzeum Mazowieckim w P\u0142ocku mia\u0142o miejsce otwarcie najwi\u0119kszej monograficznej wystawy Boles\u0142awa Biegasa prezentuj\u0105cej jego rze\u017aby i obrazy. Zaprezentowano blisko 230 prac u\u0142o\u017conych w cykle tematyczne, m.in. \u201eSferyzm\u201d, \u201eMistyka niesko\u0144czono\u015bci\u201d, \u201eWampiry wojny\u201d, \u201eS\u0142awni ludzie\u201d oraz rze\u017aby ze wszystkich okres\u00f3w tw\u00f3rczo\u015bci poety. Wystawa ta znalaz\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w Ciechanowie, gdzie 7 stycznia 2012 r. dotychczasowej Galerii \u201eC\u201d w PCKiS nadano imi\u0119 Boles\u0142awa Biegasa. Cho\u0107by w ten spos\u00f3b ziemia ciechanowska, rodzinna ziemia artysty, z\u0142o\u017cy\u0142a ho\u0142d wielkiemu tw\u00f3rcy XX wieku. Muzeum Mazowieckie w P\u0142ocku zaprezentowa\u0142o prace Biegasa jeszcze raz w 2014 roku jako ekspozycj\u0119 czasow\u0105 (VI-VII 2014), po\u015bwi\u0119con\u0105 znakomitemu rze\u017abiarzowi z okazji 60-tej rocznicy \u015bmierci artysty. Tak\u017ce Ciechan\u00f3w postanowi\u0142 uczci\u0107 rocznic\u0119 \u015bmierci rze\u017abiarza urodzonego na ziemi ciechanowskiej. PCKiS przygotowa\u0142o ogromnym wysi\u0142kiem wystaw\u0119 \u201eW\u0119dr\u00f3wka ducha my\u015bli\u201d. Wernisa\u017c odby\u0142 si\u0119 18 lipca 2014 roku w galerii imienia Biegasa. Tego samego dnia ods\u0142oni\u0119to tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105 po\u015bwi\u0119con\u0105 wybitnemu arty\u015bcie.<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Sugestie bibliograficzne:<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Aleksander Kociszewski, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Boles\u0142aw Biegas<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, (w:) \u201eMazowsze ciechanowskie \u2013 moja ma\u0142a ojczyzna\u201d, Ciechanowskie Towarzystwo Naukowe, Ciechan\u00f3w 1996, s. 255-257<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Stefan \u017bagiel, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Z Koziczyna na salony Pary\u017ca,<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\"> \u201eTygodnik Ciechanowski z 11 I 2011 r., s. 14<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Boles\u0142aw Biegas (1877-1954) rze\u017abiarz, malarz, literat<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">. Katalog wystawy w oprac. Teresy Kaczorowskiej, PCKiS w Ciechanowie, Ciechan\u00f3w 2011<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Boles\u0142aw Biegas 1877-1954 Rze\u017aba, malarstwo<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">. Katalog wystawy &#8211; Muzeum Mazowieckie w P\u0142ocku, Polskie Towarzystwo Historyczno-Literackie, P\u0142ock 1997<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\">Xavier Deryng, <\/span><span style=\"font-size: medium;\"><i>Boles\u0142aw Biegas<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, Polskie Towarzystwo Historyczno-Literackie &#8211; Biblioteka Polska, Pary\u017c 2011<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>W 60. rocznic\u0119 \u015bmierci Biegasa<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d nr 24 z 17 czerwca 2014 r., s. 10<\/span><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<div id=\"sdfootnote1\">\n<p class=\"sdfootnote\" align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote1anc\" name=\"sdfootnote1sym\">1<\/a> Popiersie ks. Rzewnickiego jest prawdopodobnie jedyn\u0105 zachowan\u0105 rze\u017ab\u0105 Biegasa w drewnie, obecnie z zbiorach Muzeum Diecezjalnego w P\u0142ocku.<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote2\">\n<p class=\"sdfootnote\" align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote2anc\" name=\"sdfootnote2sym\">2<\/a> Mieczys\u0142aw Haiman (1888-1949) \u2013 dziennikarz, pisarz i t\u0142umacz, dzia\u0142acz emigracyjny, pierwszy historyk polonii ameryka\u0144skiej, organizator i kustosz powo\u0142anego w 1935 r. Muzeum Polskiego w Ameryce. Sylwetk\u0119 M. Haimana przedstawi\u0142a dr Teresa Kaczorowska w pracy \u201eMieczys\u0142aw Haiman (1888-1949 \u2013 dzia\u0142acz i historyk Polonii ameryka\u0144skiej\u201d, Akademia Humanistyczna im. A. Gieysztora (2007)<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote3\">\n<p class=\"sdfootnote\" align=\"justify\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote3anc\" name=\"sdfootnote3sym\">3<\/a> W\u0105tki biograficzne B. Biegasa na podstawie Aleksander Kociszewski, <i>Boles\u0142aw Biegas<\/i>, (w:) \u201eMazowsze ciechanowskie \u2013 moja ma\u0142a ojczyzna\u201d, Ciechanowskie Towarzystwo Naukowe, Ciechan\u00f3w 1996 oraz Teresa Kaczorowska, <i>Pupil Aleksandra \u015awi\u0119tochowskiego <\/i>[w:] \u201eCiechanowskie Zeszyty Literackie\u2019 Nr 10\/2008, s. 30-49<\/p>\n<\/div>\n<div id=\"sdfootnote4\">\n<p class=\"sdfootnote\"><a class=\"sdfootnotesym\" href=\"#sdfootnote4anc\" name=\"sdfootnote4sym\">4<\/a> Fragmenty szkic\u00f3w S. \u017bagla, T. Kaczorowskiej i A. Kociszewskiego zosta\u0142y wykorzystane w niniejszej publikacji.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lokalizacja Koziczyn 9, gm. Regimin, budynek dawnego dworu, po 1945 r. szko\u0142a w Koziczynie Ods\u0142oni\u0119cie: 22 X 1972 Materia\u0142: bia\u0142y marmur Wymiary: 900 mm x 500 mm Boles\u0142aw Biegas to jeden z najbardziej zapomnianych artyst\u00f3w polskich pierwszej po\u0142owy XX wieku. &hellip; <a href=\"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/37-tablica-upamietniajaca-boleslawa-biegasa-wybitnego-rzezbiarza-malarza-i-literata-urodzonego-w-koziczynie\/\">Czytaj dalej <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":137,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-378","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/378","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=378"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/378\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":381,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/378\/revisions\/381"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=378"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}