{"id":479,"date":"2022-09-11T14:54:47","date_gmt":"2022-09-11T12:54:47","guid":{"rendered":"https:\/\/tmzc.pl\/?page_id=479"},"modified":"2022-09-11T14:54:47","modified_gmt":"2022-09-11T12:54:47","slug":"59-tablica-pamieci-w-humiecinie-poswiecona-prezydentowi-rp-prof-ignacemu-moscickiemu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/59-tablica-pamieci-w-humiecinie-poswiecona-prezydentowi-rp-prof-ignacemu-moscickiemu\/","title":{"rendered":"59.Tablica pami\u0119ci w Humi\u0119cinie po\u015bwi\u0119cona prezydentowi RP prof. Ignacemu Mo\u015bcickiemu"},"content":{"rendered":"

Lokalizacja: Humi\u0119cino 20, gm. Grudusk \u2013 Szko\u0142a Podstawowa im. I. Mo\u015bcickiego<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Ods\u0142oni\u0119cie: 4 VI 2018 w dniu nadania szkole imienia Prezydenta<\/span><\/p>\n

Materia\u0142: czarny marmur; wymiary: 730 mm x 900 mm, inicjator Bogumi\u0142a Umi\u0144ska, fundator i wykonawca Bernard Grzankowski<\/span><\/p>\n

Ignacy Mo\u015bcicki (1867-1946) \u2013 urodzony w Mierzanowie na ziemi ciechanowskiej wybitny uczony, profesor Politechniki Lwowskiej, autor nowatorskiej metody pozyskiwania kwasu azotowego z powietrza, trzeci i zarazem ostatni prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w okresie mi\u0119dzywojennym.<\/span><\/p>\n

Wiele polskich miast i region\u00f3w szczyci si\u0119 zwi\u0105zkami z wybitnymi postaciami nauki, kultury i polityki. Na ziemi ciechanowskiej urodzi\u0142 si\u0119 Ignacy Mo\u015bcicki, prezydent RP w l. 1926-1939. W\u0142adze miasta i powiatu ciechanowskiego nie zapominaj\u0105 o wybitnym naukowcu i m\u0119\u017cu stanu, kt\u00f3ry urodzi\u0142 si\u0119 i wzrasta\u0142 na tej ziemi. W listopadzie 1992 roku otwarto w Muzeum Okr\u0119gowym w Ciechanowie wystaw\u0119 pt. \u201ePan Prezydent \u2013 rzecz o Ignacym Mo\u015bcickim\u201d. W dniu otwarcia wystawy odby\u0142a si\u0119 sesja popularno-naukowa. Du\u017ce zainteresowanie sesja i wystawa zrodzi\u0142o pomys\u0142 wydania pracy zbiorowej o Ignacym Mo\u015bcickim. W 1996 roku opublikowano najciekawsze wyk\u0142ad\u00f3w z konferencji, m.in. ks. prof. M. M. Grzybowskiego, prof. K. Zi\u0119boraka, dr B. Nawrockiego, prof. A. Ajnenkiela i prof. M. Drozdowskiego1<\/sup><\/a>. <\/span><\/p>\n

W 2017 roku Sejm i Senat Rzeczypospolitej Polskiej podj\u0119\u0142y uchwa\u0142y przypominj\u0105ce zas\u0142ugi Ignacego Mo\u015bcickiego dla naszego kraju. 150. rocznica urodzin naukowca i polityka urodzonego na ziemi ciechanowskiej sta\u0142a si\u0119 kolejn\u0105 okazj\u0105 do przypomnienia jego sylwetki \u017cyciowej i politycznej. Uroczysto\u015bci rocznicowe trwa\u0142y kilka dni. W konferencji zorganizowanej w stulecie odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci uczestniczy\u0142o kilkunastu uczonych, kt\u00f3rzy przedstawili r\u00f3\u017cne aspekty i etapy \u017cycia I. Mo\u015bcickiego. Prof. J. Szczepa\u0144ski z AH w Pu\u0142tusku om\u00f3wi\u0142 wp\u0142yw marsza\u0142ka J. Pi\u0142sudskiego na dzia\u0142alno\u015b\u0107 I. Mo\u015bcickiego, prof. H. Lichocka z Instytutu Historii Nauki PAN om\u00f3wi\u0142a szwajcarski okres \u017cycia prezydenta. M\u00f3wiono tak\u017ce o dzia\u0142alno\u015bci niepodleg\u0142o\u015bciowej przysz\u0142ego prezydenta, m.in. o udziale w przygotowaniach do zamachu bombowego na rezyduj\u0105cego w Warszawie rosyjskiego genera\u0142a, gubernatora Josifa Hurk\u0119. W nast\u0119pnym roku ukaza\u0142a si\u0119 obszerna publikacja zawieraj\u0105ca wszystkie referaty wyg\u0142oszone na konferencji. Starannie wydana ksi\u0105\u017cka, stanowi niezwykle interesuj\u0105ce kompendium wiedzy o \u017cyciu prywatnym prezydenta, jego dzia\u0142alno\u015bci publicznej i zwi\u0105zkach z ziemi\u0105 ciechanowsk\u0105. Konferencji towarzyszy\u0142a wystawa pt. \u201ePrezydentowi prof. Ignacemu Mo\u015bcickiemu – w 150. rocznic\u0119 urodzin\u201d. Niezwykle warto\u015bciow\u0105 pod wzgl\u0119dem naukowym i dydaktycznym wystaw\u0119 przygotowa\u0142a i by\u0142a jej kuratorem dr Bogumi\u0142a Umi\u0144ska z Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie2<\/sup><\/a>. W pierwszych dniach lutego 2018 roku w Czytelni Regionalnej PBP w Ciechanowie wyk\u0142ad pt. \u201eRodzina Mo\u015bcickich w Ciechanowskiem\u201d wyg\u0142osi\u0142 Lech Zdu\u0144czyk, w\u00f3jt gminy Regimin, historyk i ceniony pedagog. Du\u017co uwagi po\u015bwi\u0119ci\u0142 Walentemu Mo\u015bcickiemu, kt\u00f3ry w 1854 roku kupi\u0142 maj\u0105tek ziemski w Klicach, gm. Regimin i w ten spos\u00f3b zwi\u0105za\u0142 rodzin\u0119 z ziemi\u0105 ciechanowsk\u0105. Przypomnijmy, \u017ce w powstaniu styczniowy wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 trzech jego syn\u00f3w: Jan, poleg\u0142y w bitwie pod Rydzewem, Faustyn, ojciec przysz\u0142ego prezydenta oraz Kazimierz. <\/span><\/p>\n

Kolejnym elementem podkre\u015blaj\u0105cym zwi\u0105zki prezydenta I. Mo\u015bcickiego z ziemi\u0105 ciechanowsk\u0105 by\u0142y uroczysto\u015bci w Humi\u0119cinie w gm. Grudusk. 4 czerwca 2018 roku Szko\u0142a Podstawowa w Humi\u0119cinie otrzyma\u0142a imi\u0119 Ignacego Mo\u015bcickiego oraz sztandar ufundowany przez Rad\u0119 Rodzic\u00f3w3<\/sup><\/a>. <\/span><\/p>\n

Zawsze byli\u015bmy prze\u015bwiadczeni, \u017ce patronem szko\u0142y powinien by\u0107 w\u0142a\u015bnie Ignacy Mo\u015bcicki. Na dzie\u0144 nadania szkole imienia prezydenta nieprzypadkowo wybrali\u015bmy 4 czerwca. Tego bowiem dnia w 1926 roku prof. Mo\u015bcicki zaprzysi\u0119\u017cony zosta\u0142 na urz\u0105d Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej \u2013 wyja\u015bni\u0142a w okoliczno\u015bciowym wyst\u0105pieniu dyrektor szko\u0142y Iwona O\u017carowska4<\/sup><\/a>. <\/span><\/p>\n

W trakcie uroczysto\u015bci ods\u0142oni\u0119to ufundowan\u0105 przez TMZC tablica po\u015bwi\u0119con\u0105 pami\u0119ci patrona. Ods\u0142onili j\u0105 prezes TMZC E. Sadowski i wiceprezes B. Grzankowski w obecno\u015bci ciechanowskich parlamentarzyst\u00f3w, w\u0142adz gminy i spo\u0142eczno\u015bci szkolnej. Ignacy Mo\u015bcicki by\u0142 cz\u0142owiekiem nauki, dlatego te\u017c wspomaga\u0142 szko\u0142y i uczelnie, otwiera\u0142 nowe plac\u00f3wki o\u015bwiatowe i badawcze. Szko\u0142y odp\u0142aca\u0142y si\u0119 jak mog\u0142y, przyjmuj\u0105c z szacunkiem patronat prezydenta. Ju\u017c w okresie mi\u0119dzywojennym powsta\u0142o wiele szk\u00f3\u0142 jego imienia. Niekt\u00f3re z nich wr\u00f3ci\u0142y do tego patronatu po wojnie. Do zaszczytnego kr\u0119gu szk\u00f3\u0142 nosz\u0105cych imi\u0119 Ignacego Mo\u015bcickiego do\u0142\u0105czy\u0142a 4 czerwca 2018 roku Szko\u0142a Podstawowa w Humi\u0119cinie, miejscowo\u015bci po\u0142o\u017conej nieopodal Mierzanowa, miejsca urodzenia i wczesnego dzieci\u0144stwa naszego wielkiego rodaka. Jego posta\u0107 upami\u0119tnia w Polsce i zagranic\u0105 wiele ulic i obiekt\u00f3w, m.in. Aleja Prezydenta Mo\u015bcickiego w Brukseli, most na Wi\u015ble \u0142\u0105cz\u0105cy Pu\u0142awy z G\u00f3r\u0105 Pu\u0142awsk\u0105, zbudowany w 1934 r. i odbudowany po zniszczeniach wojennych w 1949 roku. W 2003 roku ods\u0142oni\u0119to tak\u017ce pomnik prezydenta w jego ukochanej Spale, a w 2006 r. pami\u0105tkowy g\u0142az z wymownym napisem: <\/span>Nar\u00f3d wyd\u017awigni\u0119ty z niewoli wykona\u0107 musi olbrzymi wysi\u0142ek moralnego i materialnego odrodzenia<\/i><\/span>. W 2017 roku w niewielkiej rybackiej miejscowo\u015bci Nadole nad Jeziorem \u017barnowieckim ods\u0142oni\u0119to kolejny pomnik prezydenta z okazji 80-tej rocznicy jego wizyty w tej pi\u0119knej kaszubskiej miejscowo\u015bci5<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n

Ignacy Mo\u015bcicki przyszed\u0142 na \u015bwiat w Mierzanowie 1 grudnia 1867 r. Poprzez miejsce urodzenia Ignacy Mo\u015bcicki zwi\u0105zany jest z ziemia ciechanowsk\u0105. Wiedz\u0105 o tym historycy, regionali\u015bci i biografowie, ale ma\u0142o kto wie, \u017ce z ziemi\u0105 ciechanowsk\u0105 zwi\u0105zane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c dwie \u017cony prezydenta Mo\u015bcickiego. Obie pierwsze damy, jak zwyk\u0142o si\u0119 nazywa\u0107 panie prezydentowe, maj\u0105 swoje korzenie r\u00f3wnie\u017c na ziemi ciechanowskiej. Pisze o tym niezwykle interesuj\u0105co Barbara Bielasta w publicystyczno-naukowym szkicu pt. <\/span>Maria Mo\u015bcicka6<\/sup><\/a><\/i><\/span><\/p>\n

Pierwsza \u017cona prezydenta, Michalina Pelagia Czy\u017cewska (1871-1932) urodzi\u0142a si\u0119 w zubo\u017ca\u0142ej rodzinie szlacheckiej w Klicach nieopodal Regimina w powiecie ciechanowskim. By\u0142a kuzynk\u0105 (cioteczn\u0105 siostr\u0105) \u2026 Ignacego Mo\u015bcickiego (<\/span>sic!<\/i><\/span>). Ma\u0142\u017ce\u0144stwo zawarte w 1892 roku wywo\u0142a\u0142o liczne komentarze, podkre\u015blaj\u0105ce zbyt bliskie pokrewie\u0144stwo pomi\u0119dzy ma\u0142\u017conkami. Na skromnej ceremonii \u015blubnej w P\u0142ocku w 1892 r. uczestniczy\u0142a tylko matka przysz\u0142ego prezydenta Polski7<\/sup><\/a>. Pierwsza dama wspiera\u0142a swego m\u0119\u017ca pracy naukowej i polityczne, dziel\u0105c czas na wychowanie czw\u00f3rki dzieci i prac\u0119 spo\u0142eczn\u0105. W rezydencji prezydenckiej w Spale stworzy\u0142a o\u015brodek opieki nad dzie\u0107mi ubogimi i osieroconymi. Sw\u0105 postaw\u0105 zyska\u0142a uznanie i powszechn\u0105 sympati\u0119 Polak\u00f3w. <\/span><\/p>\n

Niestety, prezydent owdowia\u0142 w 1932 roku, ale ju\u017c niespe\u0142na rok p\u00f3\u017aniej po\u015blubi\u0142 Mari\u0119 z Dobrzy\u0144skich Nag\u00f3rn\u0105. Nowa \u017cona prezydenta urodzi\u0142a si\u0119 w 1896 roku jako c\u00f3rka Zygmunta Hubala-Dobrza\u0144skiego i Zofii Kinnel. Jej matka by\u0142a najm\u0142odsz\u0105 c\u00f3rk\u0105 Marii i J\u00f3zefa Kinnel\u00f3w, w\u0142a\u015bcicieli podciechanowskiego Koziczyna. Jej babka ze strony matki by\u0142a spokrewniona ze znan\u0105 w Ciechanowie rodzin\u0105 Cyprysi\u0144skich, w\u0142a\u015bcicieli Szulmierza. Michalina, m\u0142odsza od swego m\u0119\u017ca prawie o 30 lat, by\u0142a rozw\u00f3dk\u0105, do tego zatrudnion\u0105 na Zamku Kr\u00f3lewskim jako sekretarka Michaliny Mo\u015bcickiej. Warszawa hucza\u0142a od plotek i z\u0142o\u015bliwych komentarzy. Dzi\u0119ki pomocy duchownych poprzednie jej ma\u0142\u017ce\u0144stwo zosta\u0142o uniewa\u017cnione i 10 X 1933 r, odby\u0142 si\u0119 w kaplicy zamkowej cichy \u015blub prezydenta Mo\u015bcickiego z Mari\u0105 Dobrza\u0144sk\u0105. Skromn\u0105 ceremoni\u0119 celebrowa\u0142 kardyna\u0142 A. Kakowski, a papie\u017c Pius XI nades\u0142a\u0142 dla ma\u0142\u017conk\u00f3w swoje b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo. \u015alub wywo\u0142a\u0142 fal\u0119 komentarzy, cz\u0119sto niewybrednych i niesprawiedliwych. W rzeczywisto\u015bci ma\u0142\u017ce\u0144stwo okaza\u0142o si\u0119 szcz\u0119\u015bliwe i udane. Po wybuchu wojny Maria wraz z m\u0119\u017cem znalaz\u0142a si\u0119 w Rumunii, a nast\u0119pnie w Szwajcarii, b\u0119d\u0105c dla schorowanego m\u0119\u017ca oparciem i serdeczn\u0105 podpor\u0105. Ignacy Mo\u015bcicki zmar\u0142 2 X 1946 r. w Versoix. Maria, pracuj\u0105c zawodowo jako nauczycielka i wychowawczyni, przez ponad \u0107wier\u0107 wieku opiekowa\u0142a si\u0119 korespondencj\u0105, pami\u0105tkami i rzeczami osobistymi prezydenta. Zmar\u0142a 23 XI 1979 r. w Genewie i zosta\u0142a pochowana obok m\u0119\u017ca w Versoix. Prochy ma\u0142\u017conk\u00f3w sprowadzono do ojczyzny 10 IX 1993 roku. Trumna ze zw\u0142okami prezydenta zosta\u0142a umieszczona w krypcie katedry \u015bw. Jana w Warszawie, a Maria Mo\u015bcicka spocz\u0119\u0142a w Alei Zas\u0142u\u017conych na warszawskich Pow\u0105zkach, niedaleko rodzinnego grobowca rodziny Kinnel\u00f3w z Koziczyna8<\/sup><\/a>.<\/span><\/p>\n

\n

\n

1<\/a><\/p>\n<\/div>\n

\n

2<\/a> Profesor, polityk, syn Ziemi Ciechanowskiej<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d nr 51-52 z 19 grudnia 2017 r., s. 11<\/p>\n<\/div>\n

\n

3<\/a> Pierwszym patronem szko\u0142y od 1966 do 1993 r. by\u0142 Aleksander Zawadzki, przedwojenny cz\u0142onek KPP, po wojnie wicepremier, sekretarz KC PZPR, przewodnicz\u0105cy Rady Pa\u0144stwa, wskazany przez w\u0142adze partyjno-pa\u0144stwowe bez pytania o zgod\u0119 spo\u0142eczno\u015bci lokalnej<\/p>\n<\/div>\n

\n

4<\/a> Relacj\u0119 z uroczysto\u015bci zamie\u015bci\u0142 \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d nr 24 z 12 VI 2018 r., s. 15<\/p>\n<\/div>\n

\n

5<\/a> Prezydentowi prof. Ignacemu Mo\u015bcickiemu \u2013 w 150. rocznic\u0119 urodzin<\/i>. Materia\u0142y z konferencji naukowej i wystawy w 2017 r. pod red. dr Bogumi\u0142y Umi\u0144skiej, Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie, Ciechan\u00f3w 2018 r., s. 333-343<\/p>\n<\/div>\n

\n

6<\/a> Barbara Bielasta, Maria Mo\u015bcicka<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d z 17 VII 2007 r., s. 15<\/p>\n<\/div>\n

\n

7<\/a> Kamil Janicki, Pierwsze damy II Rzeczypospolitej<\/i>, Wydawnictwo \u201eZnak\u201d, Krak\u00f3w 2012<\/p>\n<\/div>\n

\n

8<\/a>Barbara Bielasta, Maria Mo\u015bcicka<\/i>, \u201eTygodnik Ciechanowski\u201d z 17 VII 2007 r., s. 15<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lokalizacja: Humi\u0119cino 20, gm. Grudusk \u2013 Szko\u0142a Podstawowa im. I. Mo\u015bcickiego Ods\u0142oni\u0119cie: 4 VI 2018 w dniu nadania szkole imienia Prezydenta Materia\u0142: czarny marmur; wymiary: 730 mm x 900 mm, inicjator Bogumi\u0142a Umi\u0144ska, fundator i wykonawca Bernard Grzankowski Ignacy Mo\u015bcicki … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":159,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-479","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/479","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=479"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/479\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":481,"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/479\/revisions\/481"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tmzc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=479"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}